STALMATCH GIDS · PAARDENWELZIJN EN HUISVESTING

Wat heeft jouw paard écht nodig?

Paarden zijn van nature kuddedieren die een groot deel van de dag lopend en etend doorbrengen. Hoe dichter de huisvesting en de dagelijkse routine daarbij aansluiten, hoe beter een paard zich doorgaans kan aanpassen. Tegelijk verschilt elk paard: leeftijd, gezondheid en karakter bepalen wat in de praktijk goed werkt.

Een groep paarden graast samen in een groene weide

Dit moet je weten

  • Beweging, sociaal contact en voldoende ruwvoer zijn de drie basisbehoeften die in onderzoek steeds terugkomen.
  • Onderzoek koppelt langdurig individueel stallen zonder contact aan meer welzijnsrisico’s.
  • Groepshuisvesting vraagt om goed management: ruimte, samenstelling en voldoende voerpunten.
  • Het type huisvesting zegt minder dan de dagelijkse uitvoering ervan.

Basisbehoeften van paarden

Wetenschappelijk inzicht

Paarden zijn prooidieren die zich veilig voelen in een groep, veel bewegen en verspreid over de dag kleine porties vezelrijk voer eten. Welzijnsorganisaties zoals World Horse Welfare en de RSPCA vatten dit samen als: vrienden, vrijheid en voer.

Bewegingsvrijheid

Vrije beweging is iets anders dan training. Een paard dat een uur gereden wordt maar de rest van de dag stilstaat, beweegt veel minder dan een paard dat de hele dag in een paddock of weide kan lopen. Vraag daarom naar het aantal uren vrije beweging per dag, in de zomer én in de winter.

Sociaal contact met soortgenoten

Wetenschappelijk inzicht

Een overzichtsstudie van Hartmann en collega’s (2012) laat zien dat groepshuisvesting tegemoetkomt aan sociale behoeften, en dat het risico op verwondingen vooral samenhangt met management: beschikbare ruimte, een stabiele groepssamenstelling en de manier waarop nieuwe paarden worden geïntroduceerd.

In individuele huisvesting is in elk geval zicht-, geur- en bij voorkeur aanrakingscontact met andere paarden van belang. Ruet en collega’s (2019) vonden bij paarden in boxen meer welzijnsproblemen dan bij paarden met meer vrijheid en contact.

Ruwvoer en voermanagement

Wetenschappelijk inzicht

Paarden zijn gemaakt om lange tijd per dag te foerageren. Lange periodes zonder ruwvoer worden in de literatuur in verband gebracht met maagproblemen en stereotiep gedrag. Vraag hoe vaak ruwvoer wordt verstrekt, of dit onbeperkt of afgewogen gebeurt en of slowfeeders worden gebruikt.

Waterbeschikbaarheid

Schoon drinkwater moet altijd beschikbaar zijn, ook in de weide en bij vorst. Het Besluit houders van dieren stelt algemene eisen aan voer, water en huisvesting voor alle gehouden dieren. Vraag hoe de stal waterbakken controleert en wat er gebeurt als leidingen bevriezen.

Beschutting en rust

Paarden hebben een droge, beschutte plek nodig tegen regen, wind en felle zon, en voldoende ruimte om te gaan liggen. Diepe rust (REM-slaap) krijgt een paard alleen liggend; een paard dat zich onveilig voelt of te weinig ruimte heeft, gaat daar minder vaak voor liggen.

Zomer- en winterhuisvesting

Praktische tip

Veel stallen werken met een zomer- en een winterregime. In de winter zijn weides vaak gesloten en is de beweging beperkter. Vraag concreet wat er in de winter verandert: hoeveel uur paddock, in welke groep en met welke bodem.

Gezondheid, hygiëne en veiligheid

Aandachtspunt

Let op een vaste ontwormings- of mestonderzoeksaanpak, afspraken over vaccinaties, schone boxen en goede ventilatie. Stof en ammoniak in een slecht geventileerde stal kunnen de luchtwegen belasten. Bij twijfel over de gezondheid of het gedrag van je paard is je dierenarts het juiste aanspreekpunt.

Kijk niet alleen naar wat een stal aanbiedt, maar vooral naar wat jouw paard dagelijks ervaart.

Vragen om aan de stalhouder te stellen

  • Hoeveel uur per dag beweegt mijn paard vrij, in zomer en winter?
  • In welke groep komt mijn paard en hoe wordt het geïntroduceerd?
  • Hoe vaak en hoeveel ruwvoer krijgt mijn paard?
  • Hoe wordt water gecontroleerd bij vorst?

Samenvatting

Kijk niet alleen naar wat een stal aanbiedt, maar vooral naar wat jouw paard dagelijks ervaart: hoeveel het beweegt, met wie het contact heeft en hoe vaak het kan eten.

Zoek pensionstallen die aansluiten bij de behoeften van jouw paard.

Bekijk pensionstallen

Geraadpleegde bronnen

Links gecontroleerd in november 2026. Wetenschappelijke inzichten zijn als zodanig gemarkeerd; overige tekst bevat praktische aanbevelingen. Deze gids vervangt geen advies van een dierenarts of jurist.

VERDER LEZEN

Gerelateerde onderwerpen

Alle onderwerpen